İLÇEMİZİ TANIYALIM

İLÇEMİZ TAŞOVA

COĞRAFİ KONUMU

Taşova İlçesi 40* 46´ 36" kuzey enlemi ile, 36* 13´ 12" doğu boylamı üzerinde bulunuyor. Taşova doğuda Koyulhisar´dan başlayarak, Reşadiye, Niksar ve Erbaa gibi önemli büyük ilçeleri içine alan verimli ovanın batısındadır. İlçenin doğusunda Tokat´ın Erbaa ilçesi, Batısında Amasya ve Samsun İli´nin  Ladik İlçesi, kuzeyinde Samsun İli´nin Çarşamba İlçesi ve güneyinde Tokat İli´nin Turhal İlçesi bulunuyor.

   Taşova´nın 1944 den önceki adı Yemişenbükü idi. Yemişenbükü ilçe haline getirilince adı da değiştirilerek, Taşova adını almıştır.

   Taşova İlçesi´nin yüzölçümü 1025 Km karedir. Amasya´ya uzaklığı 55 km olan ilçenin ortasından Yeşilırmak geçmektedir. Taşova´nın denizden yüksekliği 230 metredir; ancak ilçenin dağlık ve engebeli yapısı nedeni ile rakım değişmektedir. En önemli dağları batıda Engüles, kuzeydoğuda Canik, güneyde Boğalı (1950m) ve kuzeybatıda Akdağ´dır.(2050m) Verimli alivyonlarla örtülü Erbaa ovasının batıya doğru girintisi şeklinde olan Taşova Düzlüklerinin batısında Tekke Düzlüğü vardır. Her ikisi arasında volkanik arazi uzanır. Ovanın hemen kuzeyinde ve güneyinde neojen arazi düzlük ve tepelikleri geniş yer tutar. temel de ise kristal metoforfik arazi uzanır.

   Aslında oldukça verimli arazileri olan Taşova, giderek kentleşmenin  sonucu olarak yaygınlaşan kooperatif konutlarına, bu verimli arazilerini kaptırmaktadır. Kentleşen şehirde tarımcılık ve hayvancılık giderek azalmakta ve yerine ticaretle gelen yeni bir geçim anlayışı yerleşmiş durumdadır

İklim ve Bitki Örtüsü

  İlçede geçiş bölgesi iklimi(Mikrolima) egemendir. Genellikle ılıman olan iklim, bazen Karadeniz, bazen de İç Anadolu´nun karasal iklim niteliğini gösterir. Yazları kurak ve sıcak, kışları ilçe merkezinde ılık ve yağışlı, yüksek kesimlerde soğuk ve yağışlı olarak geçer. Kış ve bahar aylarında yağışlar artarken, yaz ve güz aylarında yağışlar azalır. İlçe de kar yağışı fazla değildir. Karın yerde kalma süresi çok kısadır. Ancak dağlarda kar kalınlığı 30cm yi geçer. İlçede şimdiye kadar ölçülen en yüksek sıcaklık 40.2 derece, en düşük sıcaklık, 7.7 derecedir. İlçe tabii orman sınırları içerisindedir. Yer yer korunmuş ve bozulmuş ormanlar vardır. Ağaç çeşitleri arasında kayın, meşe, çam ve ardıç bulunmaktadır.

  İlçenin en büyük akarsuyu ilçe merkezinden geçen Yeşilırmak´tır. Bunun yanısıra Akınoğlu, Borabay, Destek ve Dutluk çayları da, yeşilırmağı beslemektedir. Yeşilırmağın suyu İlkbaharda artar, yazın azalır. Rejimi düzensizdir. Yeşilırmak ve adı geçen çaylardan tarımda sulamada geniş ölçüde yararlanılır.

   İlçenin tek gölü Borabay Gölüdür. Bir set gölü olan Boraboy Gölü´nün uzunluğu 900 metre, derinliği ise 30 metredir. Ayrıca Uluköy Kasabası, Kırkharman ve Kızgüldüren Köylerinde sulama göletleri mevcuttur.

   1997 yılında yapılan nüfus sayımına göre ilçenin toplam nüfusu 51.600 dür. Kilometre kareye 54 kişi düşmektedir. İlçenin merkez nüfusu 14.545 dir. İlçe sınırları içerisinde 1 merkez, 10 belde, 48 köy ve 73 mezra yerleşim merkezi bulunmaktadır. İlçede okuma  yazma oranı %90´ın üzerindedir.
 

                                          TAŞOVA TARİHİ

Taşova İlçesi, Türkiye´nin Orta Karadeniz Bölümünde yer almaktadır. İlçe Yeşilırmak vadisi üzerinde kurulmuştur.

Taşova Tarihte birçok devletin hakimiyeti altına girmiştir. İlçede yapılan kazılarda arkeolojik buluntulara rastlanmıştır.

Taşova´da egemenlik kuran ilk devlet Hititlerdir. Hititler, M.Ö. 1650 yıllarında


Anadolu´ya hakim olunca, Taşova ve çevresini de idareleri altına aldılar. Daha sonra yöreye Frigler (M.Ö. 1200-700) ve Kimmerler hakim oldu. İran´da kurulan Med İmparatorluğu, Anadolu yönünde genişlemeye başlayıp Kimmerler Devleti´ne son vererek bölgeye hakim oldular. Taşova Pers Kralı III.Adaşirzamanında Pers hakimiyetine geçti.

Makedonya Kralı İskender, M.Ö.331 yılında Anadolu´yu istila etti.

Dolayısıyla Taşova da Makedon idaresine geçti. Makedonya Krallığı´nın dağılması üzerine yörede Pontus Krallığı kuruldu.(M.Ö.291) Pontus Krallığı´nın egemenliği Amasya´nın Roma İmparatorluğu´na katılmasına kadar devam etti. Roma İmparatoru, Jules

Sezar,Pontus Kralı Farnak ile yaptığı çarpışmayı kazandı.(M.Ö.47).Romalılar, M.S. 25 yılında yöreyi tamamen topraklarına kattılar.Amasya ve Alpas lan Müzelerin de sergilenen pek çok eser, yörede Makedonya ve Roma İmparatorluklarının hakimiyet sürdüğünü doğrulamaktadır.
    

Taşova 395 yılına kadar Roma hakimiyetinde kaldı. Bu tarihten sonra asırlarca Bizanslar yöreyi ellerinde tuttular. 712 yılında Emeviler Taşova´yı ele geçirdiler. Türkler Anadolu´ya gelene kadar yöre, Arapların idaresinde bulundu.

Büyük Selçuklu Sultanı Alparslan, 26 Ağustos 1071´de Malazgirt Meydan Muhaberesi´nde Bizans

ordusunuyenilgiye uğratarak Anadolu´nun kapılarını Türklere açtı. Sultan Alparslan´ın Anadolu´ya gönderdiği Türk komutanlar Anadolu şehirlerini birer birer ele geçirmeye başladılar. Malazgirt Savaşını takip eden ikiyüzyıl boyunca Horasan veMaveraünnehir´den göç eden Türk boyları, şehir ve kasabalara yerleştiler.
    

Bu arada Horasan´dan göç edenSeyyid Nurettin Alparslan, bugünkü Alparslan Kasabası´na gelerek yerleşti (1257). Rufai tarikatına mensup olan Seyyid Nurettin zaviye bir vakıf tesis etti. Yörenin Türkleşmesinde ve halkın manen eğitiminde etkili oldu. Seyyid Nurettin´in kurduğu vakıf 1901 yılına kadar faaliyetini sürdürdü.

Günümüzde zaviye, Seyyid Nurettin Tekkesi adı ile bilinmekte olup onarım yapacak hamiyyetli elleri beklemektedir.

Taşova, 1075 yılında Danişmentliler´in eline geçti. Danişmentli Hükümdarı Melik Gazi, yöreyi ele geçirerek adeta Amasya´yı Türk-İslam kültürünün merkezi haline getirdi. Taşova ve çevresi II. Kılıç arslan zamanında Türkiye Selçukluları´nın hakimiyeti altına girdi.(1174) Kösedağ Savaşından sonra yöre, Moğol istilasına uğradı. Anadolu´da kıtlık, yoksulluk ve kargaşa baş gösterdi. Meşhur Babai ayaklanması yörede etkili oldu. Türkiye Selçuklu Devleti karışıklıkları önlemek için ülkeyi ikiye ayırdı. Taşova Rum Eyaleti içinde kaldı ve idaresi Seyfettin Torumtay´a bırakıldı. Türkiye Selçuklu Devleti´nin dağılmasından sonra ülkede beylikler kuruldu. Önce Kadı Burhanettin Devleti, sonra Tacettinoğulları yörede 1425 yılına kadar hakimiyet sürdü. Bu tarihte Osmanlı Sultanı Çelebi Mehmet, Tacettin Beyliği´ne son vererek, Taşova´yı ülkesine dahil etti.

Taşova Osmanlı Devrinde Tokat Sancağı´na bağlı bir köy olarak teşkilatlandırılmıştır. Devlet yıkılana kadar bu özelliğini korumuştur. Kurtuluş Savaşında Taşova, Rum Çetelerinin saldırılarına hedef oldu. Rum çeteleri, Türk Köylerine saldırılar yaparak, kadın, çocuk ve ihtiyar demeden pek çok Türkü katlettiler. Türk halkı bu gelişme üzerine silahlanarak, Rumlara karşı harekete geçti. Mustafa Kemal´in önderliğindeki Milli Mücadele başarıya ulaştıktan sonra yöreye askeri kuvvet gönderildi. Yapılan silahlı mücadele sonunda yöre Rum Eşkıyalarından temizlendi.

Taşova Cumhuriyet Döneminde 1923 den 1944 yılına kadar, Tokat İli Erbaa İlçesine bağlı olarak kaldı. Bu devirde adı Yemişenbükü idi.Taşova 04.08.1944 tarihinde 4448 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile bağımsız bir ilçe olmuştur. Tokat İline ulaşımın güç olması ve hizmetlerinin gecikmesi sonucu 1953 yılında alınan Bakanlar Kurulu Kararı ile ilçe, Tokat İlinden ayrılarak, AMASYA ilinin sınırlarına dahil edilmiştir.